KUR PREKET TERRITORI:
HESHTJA E INSTITUCIONEVE BËHET ALARM KOMBËTAR:

Në Shqipëri po ndodh diçka shumë më shqetësuese sesa vetë debati për të ashtuquajturin “Shtet Bektashi”:
Institucionet që kanë detyrimin të flasin po heshtin.
Dhe kur në diskutim futen territori, sovraniteti, prona, investimet strategjike, bregdeti, veriu, jugu, zonat malore, projektet e mëdha të zhvillimit dhe iniciativa si “Paketa e Maleve”, heshtja nuk mund të konsiderohet më një problem komunikimi.
Ajo bëhet problem institucional.
Sepse qytetarët nuk mund të zgjohen një mëngjes dhe të mësojnë nga mediat, nga portalet apo nga burime jashtë Shqipërisë se çfarë projektohet me territorin e Republikës së tyre,
ndërsa institucionet që administrojnë këtë Republikë sillen sikur nuk kanë asgjë për të shpjeguar.
Prej kohësh shqiptarëve u flitet për investime strategjike, zhvillim turistik, resorte, projekte në bregdet, investime në veri e në jug, zhvillim të zonave malore, investitorë të huaj, prona, koncesione dhe së fundmi për “Paketën e Maleve”.
Tani, mbi gjithë këtë panoramë, qëndron edhe debati për krijimin e një entiteti të quajtur “Shteti Bektashi”.
Atëherë pyetja është e pashmangshme:
ÇFARË PO NDODH ME TERRITORIN E SHQIPËRISË?
Jo me një fshat.
Jo me një qytet.
Jo me një parcelë.
Por me mënyrën se si po konceptohet, administrohet, tjetërsohet dhe projektohet territori shqiptar nga veriu në jug, nga malet deri në bregdet.
Kjo është arsyeja pse debati nuk duhet reduktuar vetëm te Bektashinjtë.
Çështja është shumë më e madhe.
Çështja është modeli i qeverisjes së territorit dhe kontrolli demokratik mbi vendimmarrjen.
Sepse një ditë flitet për bregdetin.
Një ditë për malet.
Një ditë për investitorët strategjikë.
Një ditë për toka dhe prona.
Një ditë për projekte të mëdha turistike.
Një ditë për “Paketën e Maleve”.
Dhe sot flitet për mundësinë e krijimit të një entiteti me status të veçantë brenda territorit të Republikës së Shqipërisë.
Dhe përballë gjithë kësaj, shqiptarëve u kërkohet vetëm të dëgjojnë.
Jo.
Shqiptarët nuk janë spektatorë të territorit të tyre.
Shqiptarët janë sovrani.
Dhe sovrani ka të drejtë të dijë.
Prandaj sot nuk duhet pyetur vetëm Kryeministri. Duhet pyetur i gjithë zinxhiri institucional i Republikës së Shqipërisë.
Ku është Kuvendi?
Ku janë deputetët?
Ku janë komisionet parlamentare?
Ku është Presidenti i Republikës brenda kompetencave të tij kushtetuese?
Ku janë ministritë përgjegjëse për territorin, pronën, ekonominë dhe investimet?
Ku janë institucionet që regjistrojnë pronësinë?
Ku janë institucionet që japin leje?
Ku janë institucionet financiare dhe mbikëqyrëse?
Ku janë institucionet e sigurisë kur një debat publik ngre pikëpyetje që mund të prekin interesa strategjike?
Dhe mbi të gjitha:
KUSH PO I KËRKON LLOGARI QEVERISË?
Sepse Kuvendi nuk është noter i Këshillit të Ministrave.
Deputeti nuk është punonjës i kryetarit të partisë.
Institucionet e pavarura nuk janë dekor i Republikës.
Dhe Kushtetuta nuk është një libër që mbahet në raft dhe nxirret vetëm kur politika ka nevojë të citojë një nen.
Nëse ekziston një projekt konkret për të ashtuquajturin “Shtet Bektashi”, shqiptarëve duhet t’u thuhet e gjithë e vërteta.
Çfarë territori parashikohet?
Cili do të ishte statusi juridik i tij?
A do të vazhdonte mbi të sovraniteti i plotë i Republikës së Shqipërisë?
Çfarë kompetencash do t’i transferoheshin?
A do të kishte administratë të vetën?
A do të kishte dokumente të veta?
A do të kishte regjim të veçantë juridik, fiskal apo administrativ?
Si do të funksiononte marrëdhënia me shtetin shqiptar?
A kërkon projekti ndryshime ligjore?
A prek Kushtetutën?
Kush e ka hartuar? Kush po negocion? Me kë po negociohet?
Me çfarë mandati?
Dhe kush i ka dhënë një qeverie mandatin politik për të diskutuar ndryshime të kësaj natyre pa një debat të plotë kombëtar?
Këto nuk janë pyetje ekstremiste.
Nuk janë pyetje kundër Bektashinjve.
Nuk janë pyetje kundër një feje.
Nuk janë pyetje kundër investitorëve të huaj.
Janë pyetje që do t’i bënte çdo qytetar normal në një republikë serioze.
Sepse sovraniteti nuk është pronë e qeverisë së radhës.
Dhe këtu debati duhet zgjeruar.
Shqiptarëve u është folur shumë për “zhvillimin”. Por zhvillimi nuk mund të jetë një fjalë magjike me të cilën justifikohet çdo vendim mbi territorin.
Në bregdet, qytetarët kanë të drejtë të dinë kush përfiton nga projektet e mëdha.
Në jug kanë të drejtë të dinë çfarë ndodh me pronën dhe investimet strategjike.
Në veri kanë të drejtë të dinë se çfarë projektohet mbi tokat, burimet dhe potencialin turistik.
Në zonat malore kanë të drejtë të dinë se çfarë sjell realisht “Paketa e Maleve”, kujt i krijon të drejta, si mbrohet pronari tradicional, si trajtohen konfliktet e pronësisë dhe kush është përfituesi përfundimtar i zhvillimit.
Në bregdet kanë të drejtë të dinë nëse zhvillimi do të thotë pasuri kombëtare e menaxhuar në interes publik apo territore gjithnjë e më të paarritshme për qytetarin e zakonshëm.
Dhe kur flitet për investime të huaja, shqiptarët kanë të drejtë të dinë kush investon, çfarë blen, çfarë ndërton, çfarë përfiton dhe çfarë detyrimesh merr përsipër.
Investimi i huaj nuk është armik.
Por mungesa e transparencës është armik i frikshëm.
Zhvillimi nuk është armik.
Por kapja e territorit përmes vendimmarrjes jotransparente është rrezik.
Turizmi nuk është armik.
Por një Shqipëri ku qytetari humbet lidhjen ekonomike dhe juridike me tokën e vet nuk mund të shitet si histori suksesi vetëm me fotografi hotelesh luksoze.
Dhe pikërisht këtu “Paketa e Maleve”, investimet strategjike, zhvillimi i bregdetit dhe debati për “Shtetin Bektashi” takohen në një pikë:
TRANSPARENCA MBI TERRITORIN.
Sepse territori është një nga pasuritë më të mëdha që ka Shqipëria.
Dhe çdo centimetër i tij administrohet në emër të qytetarëve, jo në emër të pushtetarëve.
Qeveria është administratore e përkohshme e pushtetit.
Nuk është pronare e Shqipërisë.
Një mandat politik nuk është certifikatë pronësie mbi Republikën.
Një shumicë parlamentare nuk është çek i bardhë për territorin.
Dhe një Kryeministër, sado vota të ketë marrë, nuk është pronari juridik i maleve, bregdetit, veriut, jugut apo pasurive kombëtare.
Prandaj institucionet duhet të zgjohen.
Kuvendi duhet të kërkojë dokumentet.
Deputetët duhet të kërkojnë interpelanca.
Komisionet parlamentare duhet të thërrasin ministrat dhe drejtuesit e institucioneve.
Institucionet e pronës duhet të bëjnë transparencë.
Institucionet financiare duhet të sqarojnë publikisht çdo pretendim që hyn në kompetencën e tyre.
Institucionet e sigurisë duhet të bëjnë detyrën e tyre aty ku ligji ua kërkon.
Dhe drejtësia duhet të jetë e gatshme të veprojë nëse evidentohet shkelje ligjore, jo të presë derisa faktet të bëhen të pakthyeshme.
Sepse kontrolli institucional nuk bëhet pasi territori është ndryshuar.
Kontrolli bëhet përpara vendimit.
Kjo është demokracia.
Dhe nëse të gjitha pretendimet që qarkullojnë janë të pavërteta, aq më mirë.
Atëherë hapni dokumentet. Publikoni faktet.
Përgënjeshtroni gënjeshtrat. Sqaroni shqiptarët.
Por mos kërkoni që qytetarët të besojnë verbërisht vetëm sepse pushteti thotë:
“Mos u shqetësoni.”
Besimi institucional nuk kërkohet. Fitohet.
Dhe fitohet me transparencë.
Nëse nuk ekziston “Shteti Bektashi”, thuajeni qartë dhe juridikisht.
Nëse ekziston vetëm si ide, publikoni idenë.
Nëse është projekt, publikoni projektin.
Nëse është në proces ligjor, publikoni procedurën.
Nëse janë zhvilluar negociata, tregoni kush ka negociuar.
Nëse do të preket Kushtetuta, atëherë debati nuk mund të mbetet në zyrat e qeverisë.
Duhet të bëhet debat kombëtar.
Sepse këtu nuk po diskutohet një leje ndërtimi.
Po diskutohet potencialisht koncepti i sovranitetit brenda territorit të Republikës së Shqipërisë.
Dhe ka një vijë të kuqe që duhet t’ia kujtojmë çdo pushteti:
SHQIPËRIA NUK ËSHTË PRONË E QEVERISË.
Malet nuk janë pronë e qeverisë.
Bregdeti nuk është pronë e qeverisë.
Veriu nuk është pronë e qeverisë.
Jugu nuk është pronë e qeverisë.
Pasuritë kombëtare nuk janë pronë e qeverisë. Dhe sovraniteti absolutisht nuk është pronë e qeverisë.
Ato janë pasuri dhe interesa të Republikës të Shqipërisë dhe të qytetarëve të saj.
Qeveritë janë të përkohshme.
Shqipëria është e përhershme.
Prandaj heshtja e institucioneve duhet të marrë fund.
Nuk kërkojmë që institucionet të na tregojnë çfarë duhet të mendojmë.
Kërkojmë të na tregojnë çfarë kanë bërë.
Nuk kërkojmë propagandë.
Kërkojmë dokumente.
Nuk kërkojmë akuza.
Kërkojmë përgjigje.
Nuk kërkojmë teori konspirative.
Kërkojmë transparencë që teoritë konspirative të mos kenë më terren ku të mbijnë.
Dhe nuk pranojmë që pyetjet për sovranitetin të trajtohen si sulme politike.
TË PYESËSH PËR SHQIPËRINË NUK ËSHTË KRIM.
TË KËRKOSH LLOGARI PËR TERRITORIN NUK ËSHTË EKSTREMIZËM.
TË KËRKOSH TRANSPARENCË PËR PRONËN KOMBËTARE NUK ËSHTË KONSPIRACION.
Është qytetari. Është demokraci.
Është Republika e Shqipërisë.
Dhe sot përgjegjësia nuk është vetëm mbi atë që flet.
Përgjegjësia më e madhe është mbi atë që di dhe hesht, mbi atë që ka dokumentin dhe nuk e publikon, mbi atë që ka kompetencën dhe nuk vepron, mbi deputetin që duhet të kontrollojë dhe zgjedh të mos pyesë, mbi institucionin që duhet të mbrojë interesin publik dhe zgjedh komoditetin e heshtjes.
Prandaj mesazhi duhet të shkojë drejtpërdrejt në çdo zyrë të shtetit shqiptar:
HAPNI DOSJET.
PUBLIKONI DOKUMENTET. SHPJEGONI VENDIMET.
TREGONI KUSH PËRFITON. TREGONI ÇFARË PO NDODH ME TERRITORIN.
Sepse Shqipëria nuk mund të ndahet në copa interesi:
Pak bregdet sot, pak mal nesër, pak veri pasnesër, pak jug më vonë,
dhe në fund t’u thuhet shqiptarëve se gjithçka është bërë për “zhvillim”.
Zhvillimi pa transparencë mund të kthehet në privilegj.
Investimi pa kontroll mund të kthehet në kapje të Shqipërisë.
Pushteti pa llogaridhënie të kthehet në arbitraritet.
Dhe heshtja institucionale për çështjet e sovranitetit është papërgjegjshmëri që një Republikë serioze nuk mund ta tolerojë.
Sot nuk po kërkojmë panik.
Po kërkojmë shtet.
Nuk po kërkojmë armiq. Po kërkojmë përgjegjës.
Nuk po kërkojmë që Shqipëria të mbyllet ndaj botës. Po kërkojmë që Shqipëria të mos hapet ndaj interesave të askujt duke mbyllur derën përpara qytetarëve të saj.
Dhe kjo duhet të jetë vija e kuqe:
ASNJË METËR TERRITOR. ASNJË PASURI PUBLIKE. ASNJË KOMPETENCË SHTETËRORE. ASNJË PROJEKT QË PREK SOVRANITETIN PA LIGJ, PA TRANSPARENCË, PA KONTROLL INSTITUCIONAL DHE PA LLOGARIDHËNIE PËRPARA SHQIPTARËVE.
Sepse qeveria mund të ketë shumicën.
Por nuk ka tapinë e Shqipërisë.

Përgatiti:
Koja Leonard: